Aalbes

Ribes Rubrum

Familie: Grossulariaceae (Ribesfamilie)

Bladverliezende struik. Goed winterhard (-23,3 tot -17,8°C), USDA zone 6. Bloeit in april met kleine onopvallende witte/groene bloemen. Hoogte tot 1,5 meter hoog, soms 2 m. De aalbes is inheems in Nederland.

De aalbessen zijn éénhuizig waarbij mannelijke en vrouwelijke bloemen op dezelfde plant voorkomen.

Één struik is dus voldoende om bessen te kunnen oogsten. De plant wordt bestoven door insecten. De bessen zijn zoetzuur van smaak. De witte en roze aalbessen zijn zoeter dan de rode aalbessen.

Bij de aalbessen is een indeling te maken in vroeg, middel en laat. Zo is de aalbes Jonkheer van Tets een van de vroegste in onze collectie. Zo half juni kunnen dan meestal wel de eerste aalbessen van deze struik geoogst worden. De bessen komen aan 2- en 3 jarige takken.

Blad is handlobbig met vijf lobben.

Zet de aalbes bij voorkeur op een zonnige plek. De aalbes kan ook een plek in de halfschaduw staan, al is de oogst dan wat minder.

Iedere grondsoort voldoet, als deze luchtig en vochtvasthoudend is. Mijn ervaring is dat de aalbessen het ook prima doen op zware kleigrond.

Snoeien en vermeerderen

De aalbessen kunnen in de winter en in de zomer gesnoeid worden. De wintersnoei is gericht op de groei en de zomersnoei is gericht om ruimte en lucht in de struik te krijgen zodat de bessen goed rijp kunnen worden.

Vermeerderen van aalbessen kan door middel van stekken of door het maken van aflegger. Aalbessen zijn makkelijk te stekken. Een stek geeft echter pas na 3 tot 4 jaar vruchten. Gebruik om te stekken de toppen van eenjarige takken. Neem ongeveer een stek van 20 tot 30 cm lang. Steek dit in luchtige grond. Op internet staan verschillende momenten van wat de beste stektijd is. Die periode varieert van september tot begin van het voorjaar. Zelf stek ik aan het begin van het voorjaar. Meestal kom ik in die periode er pas aan toe om de aalbessen te snoeien en daarmee te stekken. Het overgrote deel van de stekken die ik dan neem, slaan ook aan.

Ziektes, plagen en vogels

Het kan voorkomen dat aalbessen in mei worden kaalgevreten. Dat doen de larven van de gele en zwarte bessenbladwesp. Deze larven lijken op rupsjes en kunnen een struik in een korte periode kaalvreten. Het is dan ook verstandig om in mei de struiken regelmatig te bekijken en eventuele larven te verwijderen.

Vogels vinden de aalbessen ook lekker, zeker de rode. De roze of witte aalbessen zijn minder gevoelig voor vogelvraat. De vogels zien deze minder goed.